Miasto Centrali czyli kolejne Morze Architektury za nami!


    Fot. Bartosz Warzecha

    Jeśli byliście wczoraj na Morzu Architektury to chyba juz wiecie, co miasto może. Warszawska grupa projektowa Centrala dała nam niezwykły pokaz tego, co jest dla nich ważne w mieście i jakie działania podejmują, by to zachować bądź zdobyć. Ogromnie wciągający wykład!

    Słowem kluczem tego wieczoru była przestrzeń społeczna. Małgorzata Kuciewicz i Simone De Iacobis opowiadali o przestrzeni między blokami na Rakowcu, zaprojektowanymi przez małżeństwo Zofię i Oskara Hansenów. O tym jak miała ona imitować wiejską przyzbę, pomóc w oswojeniu miasta pierwszemu pokoleniu warszawiaków. Stąd długie ławki, zadaszone wyjścia z lustrami, elewacje, które niemal imitowały pojedyncze domy, aby łatwiej było odnaleźć swoje mieszkanie, swoje okno, swój balkon. Architekci próbują wpisać tę „przestrzeń w kapciach”, jak o niej mówią do ewidencji zabytków, bo jest tak samo istotna jak budynki.

    Centrala opowiadała o swoich miejskich pasjach i aktywnościach. Jedną z nich jest próba ochrony powojennej architektury, która w zastraszającym tempie znika z naszych miast, a w Warszawie znika chyba najszybciej. Wypatroszony „Smyk”, rozebrany pawilon „Emilia” Rotunda są już wspomnieniami. Są wspomnieniami, bo już ich nie ma, jednak jednocześnie należą do pamięci iluś tysięcy ludzi. Trwały w swoich miejscach przez kilkadziesiąt lat. Konsekwentne pozbawianie miasta powojennej materii jest jak wymazywanie pamięci. Architekci pokazywali zbiory w swoim klaserze materiałowym. Często to jest ostatnie, co mogą zrobić – zachować niewielkie fragmenty konstrukcji, mozaiki, podłogi, opisać i odłożyć na półkę. Tekturowe karteczki przyczepione do tych szczątków skojarzyły mi się z kartami identyfikacyjnymi przyczepianymi do wielkiego palca u nogi zwłokom w kostnicy. Porównanie chyba jest zasadne.

    Fascynująca dla publiki zgromadzonej w Kawałku Podłogi, była historia warszawskiego Muranowa i działania, które architekci podejmują na terenie tego Osiedla – Pomnika powstałego na gruzach warszawskiego getta. Akcja The Cut/Cięcie czyli nacinanie pagórków usypanych z wojennych gruzów, sprawdzanie jaka substancja się w nich znajduje i próba dyskusji, do kogo ona należy, czy jest dziedzictwem, i czyim oraz czy jest warta ochrony i zachowania.

    Kto nie był niech żałuje! Następny wykład za miesiąc. Tym razem będziemy gościć Naczelnego Architekta Miasta Warszawy, Marlenę Happach.

    Wykłady Morza Architektury, każdy trzeci czwartek miesiąca, godz. 19.00, Klub Kawałek Podłogi.